Diet and Food Habits of Assamese people in the Ahom period
Rice was the stable food of the Assamese people during the Ahom period . The ban-kanhi ( a bell metal disk with a foot) and the ban-bati (bell metal cup with a foot), were brought to Assam by the Ahoms. The Ahom did not eat rice on the ground. The nobles ate rice in tall ban-kahi or maihang. The poor people who did not have ban-kahi or maihangs made bamboo stool and ate rice on them.
From different verities of rice cooked not only for the two principal meals, but also prepared breakfast and tiffin with it, viz. muri (a form of the rice), akhai (parched paddy or Indian-corn free from the husk), cira (parched rice pounded), hurum (a kind of tiffin), gutkarhai (parched rice not reduced to powder) , sandah(parched rice powder) and komal-chaul (prepared from fried paddy and rice). Pitha (cake) of different verities were also prepared from pounded or powdered rice; they were, pani pitha, till pitha, ghila pith, pheni pitha, khula pitha, tekeli mukhar pitha, khulasaporiya pitha, cheva diya pitha, bhat pitha etc. Laddus (laru) , milk maid product, such as, dugdha or milk, dahi or card, khira or condensed milk, lavanu or butter, cream, ghee; honey, eggs, meat, fish and varieties of vegetables were in their daily diet.
Before converting to Hinduism, the Ahom ate beef and laopani or home made liquor like other
tribal people of Assam. After conversion to Hinduism, they were no longer used sura or madira.
Due to the lack of salt in Assam, alkali from fig (dimaru) leaves, natural
salt and khar or alkali made from banana trees were eaten instead of
salt. That is why Assamese are called kharkhua-Asomiya (meaning alkali
eater Assamese).
Some idea of the varied delicacies of the upper strata in
the society can be gathered from the Kumar Haran of Ramananda Kayastha. The
aphorism of Dak or Dakar-bachan also throw light on the process of
cooking, some of which are applicable to the common people as well. Taking of
liquor was disfavored by the caste-Hindus. Shihabuddin Talish referring to the
dietary habits of the commoners observed: ‘And all the people of this country,
not placing their necks in the yoke of any faith, eat whatever they get from
the hand of any man, regardless of the cast. They do not abstain from cooked by
Muslims and non-Muslims and partake of every kind of meat, whether of dead or
of sloughterd animals, except human flesh. It is not their custom to eat ghee,
so that if any article even savours of ghee, they will not eat.’ The
practice of chewing raw areca-nut with betel vine also attracted the
notice of the Persian chronicler. Non-Vainavism brought certain changes food
habit of the people, so that taking of meat of certain animals and birds
traditionally considered unclean by the Hindus were becoming a general taboo. In the Padmapurana of Narayandeva, a
manasa-kabi (poet) of the 17th century furnishes Assamese diet as – daal
(serial), paleng-sak (spinach), zali komora (tender pumpkin),
jira-marich-bota(cumin-chilly pest) , kachu sak (arum shoot), kesakal
(green banana), rau-machar-gada (back pieces of rahu fish), citalar
kalathi (the lower boneless part of the cital fish), magur mass aru
mular jul (cat fish and reddish soup), puna mach (tiny fishes)
and Shilikha ( myrobalan fruit), sal-mach with bagari (jujubee fruit),
tender castrated goat, bet-gaj (cane-shoots), bengena bhaja (Brinjal
fry) and ambal.
Robinson writes about the tamul-pan chewing habits of the
Assamese people as -‘the use of the
betel-nut and the leaf is usually carried to an excessive degree and many have
their mouths literally crammed with it’. That habit has declined somewhat but
still exists among the Assamese people.
আহোম যুগৰ খাদ্য অভ্যাস –
আহোম দিনত
জনসাধাৰণৰ প্ৰধান আহাৰ আছিল ভাত। আহোমসকলে
মাটিত ভাত নাখাইছিল। সম্ভান্ত সকলে খুৰা লগোৱা ওখ বান-কাঁহী বা
মাইহাংত ভাত খাইছিল। কাঁহৰ বান-কাঁহী বা মাইহাং
নথকা দুখীয়া তৰপৰ মানুহে বাহৰ চাং সাজি তাৰ ওপৰত ভাত লৈ খাইছিল। অৰ্থাত্, বান-কাঁহী
আৰু বান-বাটী এই দুপদ বস্তু আহোম সকলেই আনি অসমত প্ৰচলন কৰিছিল।
নানা তৰহৰ শাক –পাচলি
, মাছ, মাংস, কনী, গাখীৰ, দৈ, ঘীউ, কেচা তামোল-পান ইত্যাদি তেঁওলোকৰ দৈনন্দিন
খাদ্য আছিল। হিন্দু ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰাৰ
আগলৈ আহোম সকলে গো-মাংস আৰু অসমৰ
অন্যান্য জনজাতীয় মানুহৰ দৰে লাওপানী খাইছিল। হিন্দু ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰাৰ পাছত সেইবোৰৰ
ব্যৱহাৰ নকৰা হ’ল। অসমত লোণৰ অভাৱ বাবে
সেই সময়ত ডিমৰু পাতৰ খাৰৰ লোণ, লোণ পুঙৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা লোণ আৰু কল গছৰ পৰা
প্ৰস্তুত কৰা খাৰ নিমখৰ সলনি খাইছিল। সেই বাবেই অসমীয়াক খাৰখোৱা অসমীয়া বুলি কয়।
সমাজৰ উচ্চ স্তৰৰ
বিভিন্ন সুস্বাদু খাদ্যৰ কিছু ধাৰণা ৰামানন্দ কায়স্থৰ কুমাৰ হৰণত পোৱা যায়। ডাকে
লিখা ডাকাৰ-বচন সমূহৰ পৰাও অসমীয়া সমাজৰ ৰন্ধা-বঢ়াৰ প্ৰক্ৰিয়াটোৰ বিষয়ে
জানিব পাৰি। বৰ্ণ-হিন্দুসকলে পূৰ্ব্বে
সুৰা গ্ৰহণ কৰিছিল যদিও বৈষ্ণৱায়ণ হোৱাৰে পৰা সুৰা গ্ৰহণ কৰাৰ পৰা বিৰত আছিল। চিহাবুদ্দিন তালিছে সাধাৰণ লোকসকলৰ খাদ্যাভ্যাস লক্ষ্য
কৰিছিল আৰু তেওঁৰ টোকাত উল্লেখ কৰিছে যে, : ‘-আৰু এই দেশৰ
সকলো মানুহে অবিশ্বাসৰ মাজত ডিঙি নোসোমোৱাই , জাত-পাত নিৰ্বিশেষে সকলো মানুহৰ হাতৰ
পৰা খাদ্য গ্ৰহণ কৰে। তেওঁলোকে মুছলমান
আৰু অমুছলমানৰ দ্বাৰা ৰন্ধা খাদ্যৰ পৰা বিৰত নাথাকে আৰু মানুহৰ মাংসৰ বাহিৰে সকলো
ধৰণৰ মাংস খায়; সেয়া মৃত বা বধ কৰা যি জীৱ-জন্তুৱে নহওক কিয়। ঘিউ খোৱাটো
তেওঁলোকৰ প্ৰথা নহয়, আৰু ঘিউ গোন্ধ
থকা বস্তু তেঁওলোকে গ্ৰহণ নকৰে’। অসমীয়া মানুহৰ তামোল-পাণ খোৱাৰ অভ্যাসেও পাৰ্চী বুৰঞ্জীকাৰ
জনৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছিল। বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ প্ৰভাৱত জনসাধাৰণৰ খাদ্যাভ্যাসৰ কিছু
পৰিৱৰ্তন আহিছিল। যাৰ ফলত
হিন্দুসকলে পৰম্পৰাগতভাৱে অশুচি বুলি গণ্য কৰা কিছুমান জীৱ-জন্তু আৰু চৰাইৰ মাংস খাদ্য
হিচাপে গ্ৰহণ কৰাটোত নিষেধাজ্ঞা জাৰি
কৰিছিল ।
বিভিন্ন বিধ
চাউলৰ পৰা কেৱল অকল ৰাতিপুৱা , গধূলীৰ প্ৰধান আহাৰেই নহয়, সকলো সময়ত খাব
পৰা জলপাণো প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল, যেনে- মুৰি, আখৈ, চিৰা, হুৰুম, গুটকঢ়াই, সান্দহ আৰু কোমল-চাউল (ভজা
ধান আৰু চাউলৰ পৰা প্ৰস্তুত কৰা )। পিঠা-গুড়ি
পৰাও বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ পিঠা প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল, সেইবোৰ হ’ল, পানী পিঠা, তিল পিঠা, ঘিলা পিঠা, ফেনী পিঠা, খুলা পিঠা, টেকেলি মুখৰ পিঠা, খুলাচাপৰীয়া পিঠা, চেউৱা দিয়া পিঠা, ভাত পিঠা আৰু বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ
লাডু বা লাডু় । গাখীৰ জাতীয়
সামগ্ৰী, যেনে, দুগ্ধ বা গাখীৰ, দৈ, খীৰ বা ঘনীভূত গাখীৰ, লৱনু বা মাখন, ক্ৰীম, ঘীউ; মৌ, কণী, মাংস, মাছ আৰু বিভিন্ন ধৰণৰ শাক-পাচলি
তেওঁলোকৰ দৈনন্দিন খাদ্যৰ তালিকাৰ ভিতৰত আছিল। এজন মনসা-কবি নাৰায়ণদেৱে লিখা পদ্মপুৰাণত সপ্তদশ শতিকাৰ
অসমীয়া সমাজৰ খাদ্যাভাসৰ বিষয়ে এনেদৰে আগবঢ়াইছে – ডাইল, পালেং-শাক, জালি কোমোৰা, জিৰা-মাৰীচ-বটা, কচু শাক, কেচাকল
(সেউজীয়া কল), ৰৌ-মাছৰ-গদা, চিটলৰ কলঠি,
মাগুৰ মাছ আৰু মূলাৰ জোল, পোনা মাচ আৰু
শিলিখা, বগৰিৰ সৈতে শল-মাছ, ছাগলী পোৱালীৰ
মাংস, বেট-গাজ, বেঙেনা ভজা আৰু অম্বল।
ৰবিনছনে অসমীয়া
মানুহৰ তামোল-পাণ চোবাই খোৱাৰ অভ্যাসৰ বিষয়ে এনেদৰে লিখিছে -‘তামোল আৰু পান সাধাৰণতে অত্যধিক মাত্ৰাত লগত লৈ ফুৰে আৰু বহুতৰে মুখ আক্ষৰিক অৰ্থত ইয়াৰ দ্বাৰা
প্ৰায় বন্ধ হৈ থাকে’। বৰ্তমান তামোল-পান
মুখত ভৰাই থোৱাৰ অভ্যাস কিছু পৰিমাণে হ্ৰাস পাইছে যদিও অসমীয়া মানুহৰ মাজত তামোল-পান
খোৱা অভ্যাস এতিয়াও আছে।
*****
No comments:
Post a Comment